• این بخش به زودی فعال خواهد شد
xلطفا وارد شوید یا ثبت نام کنید
پربازدیدترین ها
  • مطالب

  • یکشنبه ۶ دی ۱۳۹۴
  • نویسنده: وحید طباطبایی

1437
بازدید


جستارهای وحشت (6): پروژه ی بلیر ویچ

پروژه ی بلیر ویچ

شبه-مستند وارد جریان اصلی می شود (بخش سوم)

Jane Roscoe

 

 

فیلم شماری دوگانگی ها [dichotomy] یا تقابل های دوتایی [binary opposition] را بنا می نهد. علاوه بر تقابل های ضبط کننده ی ویدئویی / فیلم، رنگی / سیاه-و-سفید، ذهنی [subjective] / عینی [objective]؛ ما همچنین با این موارد روبروییم: دوربین حاضر است / دوربین غایب است، غیرعقلانی [irrational] / عقلانی [rational]، و علم / اسطوره. دوربین فیلبرداری ارائه گر چیزی کم و بیش متناقض است. در یک دست پرسپکتیو نقطه-ی-دید آن باعث می شود که حس کنیم ما رخدادها را از طریق چشمان خودمان، در عوض لنز یک دوربین، شاهد هستیم. با این حال دوربین ویدئویی همچنین باعث می شود که ما پیوسته از حضورش آگاه باشیم، به دلیل ظاهر فیلم، تصاویر لرزان، محو، اغلب اوقات دارای کیفیت پایین، و یادآوری حضور فیلمساز. متن از شماری راه ها به حضور دوربین اشاره می کند. برای مثال گفتن این جمله در ویدئوهای خانگی بسیار معمول است « من رو نگاه کن، من رو نگاه کن چی کار می کنم». این قضیه در صحنه های آغازین پروژه ی بلیر ویچ دیده می شود، هنگامی که دوربین ویدئویی از جاشوا و مایکلِ مشغول ادا درآوردن رو به دوربین که برای سفرشان به جنگل آماده می شوند، تصویر برداری می کند. تصویر دوربین قابل حمل در تضاد با تصویر دوربین 16 میلی متری قرار می گیرد، که برای فیلمبرداری تصاویر مستند «درست» [proper] استفاده می شود. بهره بردن از دوربین فیلم خور بر قصدی متفاوت دلالت می کند، ثبت مدرک در خدمت به استدلال. در حالی که دوربین ویدئویی امر خصوصی را آشکار می سازد، تصویر فیلمی سندی عمومی فراهم می آورد، مدرک قانونی. در پروژه ی بلیر ویچ به ما اغلب افراد و لوکیشن ها پیش از شناساندنشان در فیلم، نشان داده شده اند- به صورت پیش فرض نمایی رنگی با دوربین ویدئویی. ارتباط نخست دانشجویان با محلی ها اغلب خودمانی و مایه ی خنده است. بازنمایی ویدئویی آنها در کنار بازنمایی های جدی تر در فیلم قرار می گیرد. این کنار-هم-نهی ها [juxtaposition] در واقع برای تضعیف قابل اعتماد بودنِ تصویر فیلم 16 میلی متری به کار می آیند، چرا که تصویر دوربین ویدئویی طبیعی تر و صادقانه تر به نظر می آید، در حالی که تصویر فیلمی بیشتر چیدمان شده به چشم می آید، بیشتر شبیه به یک اجرا برای دوربین.

 

    کنار-هم-نهی های تصاویر ویدئویی و فیلمی به سلسله ی گسترده ای از گفتمان های افزونه-متنی اشاره می کند؛ همچون تنش بین فرم های سنتی (فیلم) و نو (ویدئو) بازنمایی، توزیع، و تعامل. نخبه گرایی [elitism] فیلم در تضاد با محبوبیت و دسترس پذیری ویدئو قرار می گیرد. هزینه ی فیلم در مقابل به صرفه بودن ویدئو. فیلم اغلب در پیوند با مستندهای بلند و انگاره های کیفیت قرار می گیرد؛ در حالی که ویدئو با فرم های «پس زده» (حرام زاده) مستند، به ویژه تلوزیون واقعیت [Reality TV]، و با انگاره هایی در مورد پوپولیسم ارتباط دارد. برجسته نمودن این دوگانگی ها در راستای نمایاندن ماهیت ساختگی آنها و برای ارائه دادن یک تفسیر انتقادی ملایم در مورد این مسائل است. با این حال هر چند که ممکن است فیلم این مسائل را برجسته سازد، پروراندن استدلال ها در ارتباط با فرم مستند را به بیننده وا می گذارد.

 

 

      برخورد رمزگان

  یکی از تفاسیر جالب توجه تر در مورد تئوری مستند بر مغایرت میان علم و اسطوره تمرکز دارد. در این جا فرم مستند بر آن می شود تا علم را با ادعایش مبنی بر توانایی در تشریح جهان اجتماعی-تاریخی [the socio-historical world] به تصویر بکشد.

 

    « [مستند] قلمرو غیر-ساختگی [non-fictional] است که به عیان ترین شکل ممکن سودای علمی را بیان کرده است. » [9]

 

  « گذشته از هنر، گذشته از دراما، مستند متکی است بر دلیل و گواه، علمی است. » [10]

 

همان گونه که این دو پژوهشگر فیلم اشاره می کنند، پیوند میان مستند و گفتمان های مربوط به علم موردی نیرومند و پابرجا است. مستند قصد برای کشف کردن حقیقت [truth] و دانش از طریق گردآوری عینی [objective collection] را با علم به اشتراک دارد [11] .

   جادوگر بلیر امر فرامعمول را می نمایاند و این در ورای ادراک بشر به نظر می رسد. در پروژه ی بلیر ویچ وسوسه ی عقلانی علمیِ در پس مستند – به چنگ آوردن، آشکار ساختن، و شرح دادن- رویاروی امر ماوراطبیعی [supernatural] ، فرامعمول [paranormal]، و ناعقلانی قرار گرفته است. فیلم افسانه ی جادوگر بلیر و ناپدید شدن سه دانشجو را امری شرح ناپذیر قرار داده است. اگر چه که کسانی که به جادوگر بلیر باور دارند می توانند اشکال متنوعی از مدرک (مبرهن تر از همه در نفرین جادوگر بلیر) را در حمایت از این افسانه به کار گیرند، داستان فیلم توضیح عقلانی و منطقی [logical] (بخوانید علمی) را به چالش می کشد. علاوه بر این، فیلم هیچ توضیح عقلانی ای برای ناپدید شدن دانشجوها ارائه نمی کند. در داخل فیلم، مستند اسلوبی [mode] برای جستجو به چشم می آید، که امکان برملا ساختن دو حقیقت را داراست: یکی [حقیقت] افسانه ی جادوگر بلیر (آیا حقیقت دارد؟ آیا هیچ شالوده ای در واقعیت دارد؟ ) و سرنوشت سه دانشجو (آیا ناپدید شدن آنها به افسانه مربوط است؟ چه اتفاقی برای این سه افتاده است؟ ). با این وجود، مستند در هر دو مورد ناکام می ماند. ما فقط با این آگاهی تنها می مانیم که نمی توانیم به فرم مستند برای بیان حقیقت اعتماد کنیم. فیلم با به تصویر کشیدن مرزهای علم و ناتوانی آن برای راززدایی [demystify] از جهان اجتماعی، تصادم امر عقلانی و امر غیرعقلانی را موجب می شود.

 

    شبه مستند به عنوان....

 ادامه دارد.

 

توضیحات نویسنده:

9. Michael Renov, "New Subjectivities: Documentary and Self Representation in the Post-Verite Age," in Feminism and Documentary, eds. Diane Waldman and Janet Walker (Minneapolis: Minnesota University Press, 1999) 85.

10. Brian Winston, Claiming the Real (London: British Film Institute, 1995) 127.

11. See Roger Silverstone, Framing Science: The Making of a BBC Documentary (London: British Film Institute, 1985) for a discussion of the similarities between the structure of expositional documentary and the scientific experiment

 

نظرات
هنوز نظری ثبت نشده است، شما اولین نفر باشید
نظر